Time to first byte (TTFB) is de tijd die verstrijkt tussen het aanvragen van een webpagina en het moment waarop de browser het eerste stukje data van de server ontvangt. Deze maat geeft inzicht in hoe snel de server reageert, los van wat de browser daarna nog moet laden of verwerken.
Een hoge TTFB wijst meestal op vertraging aan de serverkant, zoals trage databasequeries, onvoldoende caching of beperkte resources. Ook de afstand tussen gebruiker en server en de kwaliteit van de netwerkverbinding spelen mee, maar de kern blijft de snelheid waarmee de server een antwoord kan samenstellen.
TTFB zegt daarmee niets over hoe snel een pagina volledig zichtbaar is, maar wel over de start van het laadproces. Een snelle eerste byte zorgt voor een vlot begin, terwijl een trage eerste byte de hele laadtijd vertraagt.
Time to first byte is vooral waardevol als signaal: het maakt zichtbaar of prestatieproblemen hun oorsprong hebben in de infrastructuur of in de applicatie zelf.