AI als kern van de volgende Drupal-generatie

de ambitie achter het AI Initiative

Drupal wordt al jaren gekozen door organisaties die behoefte hebben aan een stabiel en betrouwbaar publicatieplatform. Die basis verandert niet, maar de manier waarop content wordt gemaakt en beheerd wèl. Sinds 2023 wordt binnen de community steeds duidelijker dat AI geen aanvulling is op Drupal, maar een techniek die invloed krijgt op redactiewerk, beveiliging en gebruikerservaring.

Het Drupal AI Initiative is daarom opgezet om die ontwikkeling in goede banen te leiden: niet als los project, maar als een gestructureerde poging om AI veilig en verantwoord onderdeel te maken van het CMS.

Het initiatief draait niet om losse functies, maar om het vormgeven van een CMS dat meedenkt, inzichten geeft en risico’s verkleint. AI wordt geen toplaag of gimmick, maar een logisch onderdeel van de basisarchitectuur. Dit artikel kijkt naar die ambitie, naar concrete toepassingen, en naar de uitdagingen die deze beweging met zich meebrengt.

1. Waarom Drupal AI nodig heeft

AI-technologie ontwikkelt zich sneller dan welk CMS-ecosysteem ooit eerder heeft meegemaakt. Redacties willen hulp bij tekstkwaliteit. IT-teams willen veiliger beheer. Communicatieafdelingen zoeken personalisatie zonder complexe marketingsoftware. En gebruikers verwachten interfaces die intuïtiever worden.

Drupal kan dat niet volledig leveren zonder een centrale visie. Het risico is versnippering: talloze losse AI-modules, elk met eigen standaarden en privacy-afwegingen. Het AI Initiative wil dat voorkomen door richting te geven en gedeelde infrastructuur te bouwen.

Drie ontwikkelingen maken dat noodzakelijk:

• Snelle groei van generatieve AI sinds 2022
• Zwaardere privacy- en governance-eisen (AVG, AI Act)
• Grotere behoefte aan data-gedreven UX en personalisatie

Het doel is simpel: AI mogelijk maken op een manier die controleerbaar, veilig en consistent blijft voor organisaties die Drupal gebruiken.

2. Wat het Drupal AI Initiative wil bereiken

Het initiatief is geen product, maar een strategisch programma dat vier hoofdgebieden omvat.

2.1 AI als infrastructuur

Drupal ontwikkelt een uniforme basislaag voor AI-integratie. Dit omvat:

• gestandaardiseerde API-koppelingen naar meerdere AI-providers (commercieel en open source),
• inzichtelijke logging van AI-verzoeken,
• configuratieopties waarmee organisaties bepalen welke modellen ze willen gebruiken.

Doel: voorspelbaarheid, geen stapel ad-hoc integraties.

2.2 AI voor redactionele ondersteuning

Een belangrijk deel van de ambitie gaat over redactionele efficiency. Niet door teksten automatisch te vervangen, maar door de editor te ondersteunen tijdens het werk.

Concreet betekent dit in de interface:

• suggesties voor helderheid, toon en structuur,
• automatische voorstellen voor titels, meta descriptions en alt-teksten,
• toegankelijkheidsfeedback zoals leesbaarheid of ontbrekende contrastinformatie,
• vertaalondersteuning met behoud van terminologie.

Praktijkvoorbeeld: onderwijsinstelling met 40 Drupal-sites

Een grote Nederlandse onderwijsorganisatie gebruikt sinds 2024 AI-assistentie binnen Drupal. Wanneer een redacteur nieuws plaatst, toont Drupal direct feedback in de zijbalk: Deze alinea is moeilijk leesbaar voor niveau B1 of Afbeelding 2 mist een beschrijvende alt-tekst, voorstel: ‘Studenten tijdens practicum scheikunde’.

Het resultaat: aanzienlijk minder tijd kwijt aan kwaliteitscontrole en een consistenter redactioneel profiel over alle domeinen.

2.3 AI voor personalisatie en gebruikerservaring

Drupal wil personalisatie mogelijk maken zónder complexe externe marketingplatformen. AI kan helpen patronen te herkennen op basis van geanonimiseerde interactie.

Concreet voor de interface aan de voorkant:

• dynamische aanbevelingen in een zijbalk of onderaan de pagina;
• prioritering van menu-items op basis van gedrag;
• zoekresultaten die rekening houden met wat een gebruiker eerder bekeek.

Praktijkvoorbeeld: gemeente met een uitgebreide Drupal-site

Een middelgrote gemeente gebruikt een experimentele AI-functie die tijdens het opslaan van pagina’s suggesties geeft zoals:

• Deze pagina overlapt inhoudelijk met ‘Afvalinzameling – tarieven’.
• Overweeg deze pagina te koppelen aan thema ‘Leefomgeving’.

Gevolg: betere vindbaarheid, meer samenhang en minder vragen aan het klantcontactcentrum.

2.4 AI voor security en beheer

AI kan afwijkend gedrag sneller detecteren dan traditionele beveiligingscontroles. Het initiatief onderzoekt daarom integratie met:

• Watchdog-analyse,
• user behaviour pattern detection,
• risicowaarschuwingen bij ongebruikelijke configuratiewijzigingen.

Doel: proactieve beveiliging in plaats van reactief oplossen.

3. Concretisering van abstracte ambities

Regelmatig wordt binnen het initiatief gesproken over een CMS dat “begrijpt wat de gebruiker wil”. Dat is abstract, maar vertaalt zich in de praktijk naar drie heel herkenbare interface-elementen:

3.1 Slimme zoekresultaten in het CMS

Wanneer redacteuren zoeken binnen configuraties of contenttypes toont Drupal voortaan contextuele suggesties, zoals: U zoekt waarschijnlijk het veld Promotietekst binnen Contenttype Nieuws.

3.2 Automatische contentaanbevelingen voor bezoekers

Zonder cookies van derden of profielen kan Drupal patronen herkennen, bijvoorbeeld: Bezoekers die veel lezen over subsidies bekijken vaak ook de pagina ‘Aanvragen en formulieren’.

3.3 AI-gestuurde navigatie-advisering

Bij overlappende content toont Drupal prompts zoals: Deze twee pagina’s behandelen hetzelfde onderwerp. Wilt u ze samenvoegen of herstructureren?

Alle voorstellen blijven onder redactionele controle.

4. Kritische kanttekeningen: uitdagingen die het initiatief moet overwinnen

Het Drupal AI Initiative biedt kansen, maar kent ook reële valkuilen.

4.1 Adoptie door de community

Drupal is sterk modulair en de community is divers. Zonder gedeelde standaarden blijft het risico bestaan dat AI-oplossingen uiteenlopen in kwaliteit en veiligheid.

4.2 Technische complexiteit en performance

AI-modellen hebben rekenkracht nodig. Bij grote organisaties kan wachttijd onacceptabel zijn. Drupal zal dus robuuste caching, wachtrijen en fallback-logica nodig hebben.

4.3 Vendor lock-in

Veel AI-modellen zijn commercieel. Drupal probeert keuzevrijheid te behouden door open modellen te ondersteunen, maar organisaties kiezen vaak voor gemak. Transparante datastromen blijven daarom essentieel.

Tot slot

Het Drupal AI Initiative is geen verzameling nieuwe knoppen, maar een koers. Een beweging richting een CMS dat organisaties helpt sneller, veiliger en consistenter te werken. AI wordt geen vervanging van redacties of ontwikkelaars, maar een versterking van wat zij al doen.

Voor organisaties betekent dit dat Drupal zich ontwikkelt tot een platform dat de komende jaren aansluiting houdt bij technologische ontwikkelingen, zonder stabiliteit of controle te verliezen. Wie naar de toekomst kijkt, kan AI beter nu al meenemen in de keuzes rondom beheer, content en digitale strategie.

De ambitie is helder: een CMS dat niet alleen publiceert, maar begrijpt. En dat maakt het AI Initiative relevanter dan een nieuwe module ooit zou kunnen zijn.